Predstavnici udruženja dijaspore iz Crne Gore koja djeluju u Švajcarskoj poručili su sa sastanka održanog u Cirihu da je dijaspora neodvojivi dio Crne Gore i da se o pitanjima koja se tiču njenog statusa, prava i veze sa matičnom državom ne može odlučivati bez otvorenog dijaloga sa njenim predstavnicima.
Povod za sastanak, održan u prostorijama humanitarne organizacije „Bratska ruka“, bio je Nacrt izmjena i dopuna Zakona o registrima prebivališta i boravišta, koji je, kako su ocijenili učesnici, izazvao ozbiljnu zabrinutost među građanima Crne Gore koji žive u inostranstvu. Sa skupa je poručeno da uređivanje registara ne smije biti sprovedeno na štetu dijaspore, niti dovesti u pitanje stečena prava državljana Crne Gore van granica države.
Sastanku su prisustvovali Nj.E. ambasadorka Crne Gore u Švajcarskoj Konfederaciji, Marija Lakić Barfus, predsjednik Savjeta za saradnju sa dijasporom – iseljenicima Vlade Crne Gore, Vildan Ramusović, kao i član istog Savjeta za Švajcarsku Konfederaciju, Hajran Pepić.
Tokom sastanka učesnici su jednoglasno istakli da je dijaspora iz Crne Gore sastavni i neodvojivi dio Crne Gore, povezana sa svojom državom emotivno, porodično, kulturno, pravno i ekonomski. Posebno je naglašeno da dijaspora predstavlja jedan od najvažnijih oslonaca razvoja države. Pored snažnih veza sa matičnom državom, ona daje i izuzetan ekonomski doprinos Crnoj Gori. Godišnji priliv sredstava iz dijaspore premašuje 1,2 milijarde eura, što jasno potvrđuje njen značaj za ukupni društveni i ekonomski razvoj države.
Uprkos tome, učesnici sastanka ocijenili su da su institucije matične države, odnosom prema ovom pitanju, pokazale da našu dijasporu ne poštuju i ne vrednuju na način koji ona svojim doprinosom Crnoj Gori zaslužuje.
Učesnici sastanka ocijenili su da je Nacrt izmjena i dopuna Zakona o registrima prebivališta i boravišta ponižavajući, diskriminatorski, nepravedan, nelegalan i nemoralan prema dijaspori iz Crne Gore. Istaknuto je da predložena rješenja mogu dovesti do ozbiljnog narušavanja stečenih prava velikog broja državljana Crne Gore koji žive u inostranstvu, slabljenja njihove trajne veze sa matičnom državom i stvaranja osjećaja da nijesu ravnopravni građani svoje države.
Predstavnici udruženja naglasili su da Crna Gora, u procesu pristupanja Evropskoj uniji, ima pravo i obavezu da uređuje registre svojih građana, ali i da istovremeno, kroz izmjene zakona i Ustava u skladu sa evropskom pravnom praksom, svim državljanima i državljankama Crne Gore obezbijedi jednaka i garantovana prava. Posebno je istaknuto da evropske integracije treba da budu prilika za unapređenje demokratskih standarda i jačanje prava građana, uključujući pravo glasa na državnim izborima, bez obzira na to da li žive u Crnoj Gori ili u dijaspori.
Učesnici su istakli da su svjesni da Crna Gora treba i mora da ima uređene registre i tačne evidencije o broju svojih građana. Međutim, naglašeno je da se taj cilj ne smije ostvarivati na štetu dijaspore iz Crne Gore. Dijaspora nije problem koji treba rješavati, već neodvojivi dio Crne Gore. Građani koji žive van granica svoje države nijesu se odrekli svoje domovine, već su ostali trajno povezani sa Crnom Gorom porodično, kulturno, emotivno, pravno i ekonomski. Crna Gora je njihova matična država, a oni njeni punopravni državljani.
Zajednički je ocijenjeno da je neophodno otvoriti neposredan i institucionalni dijalog između predstavnika državnih institucija i dijaspore kako bi se došlo do rješenja koje će biti u skladu sa evropskim vrijednostima, zaštititi prava građana i dodatno ojačati vezu između Crne Gore i njene dijaspore.
U tom smislu, učesnici sastanka predlažu hitno organizovanje okruglog stola u Podgorici, na kojem bi učestvovali predstavnici Vlade Crne Gore, nadležnih institucija, Savjeta za saradnju sa dijasporom – iseljenicima i predstavnici udruženja dijaspore iz različitih država, kako bi se kroz otvoren dijalog došlo do rješenja prihvatljivog za sve.
Učesnici sastanka poručili su da dijaspora iz Crne Gore ostaje iskreno posvećena svojoj državi i njenom razvoju, ali da očekuje da bude ravnopravan partner u svim procesima koji se neposredno tiču njenih prava, položaja i odnosa sa matičnom državom.
Ukoliko za ovakav pristup ne bude razumijevanja i izostane spremnost državnih institucija da kroz dijalog pronađu pravedno i evropsko rješenje, predstavnici udruženja dijaspore iz Crne Gore u Švajcarskoj poručuju da će pokrenuti našu dijasporu u Evropi, ali i širom svijeta, radi zajedničkog i organizovanog djelovanja u zaštiti prava državljana i državljanki Crne Gore, uključujući obraćanje Evropskom parlamentu, Savjetu Evrope, Evropskom sudu za ljudska prava i drugim nadležnim međunarodnim institucijama.
Ovo saopštenje jednoglasno su usvojili predstavnici udruženja dijaspore iz Crne Gore u Švajcarskoj, okupljeni juče u Cirihu.
Humanitarian organizacija „Bratska ruka“
Srpski forum građana Crna Gore iz evropske unije i Švajcarske
Islamski kulturni centar Bošnjaka „Džemat Wattwill“
Udruženje „Bihor naš zavijačaj“
Crnogorska dijaspora u Švajcarskoj „Za vazda“
